Glen Affric
De eerste paar dagen als vanouds doorgebracht in Cannich in Glen Affric. Het voelt als thuiskomen. Toch rust ik hier niet zo uit als voorgaande jaren. Vermoeider dan de vorige keer, of is de magie van deze plek uitgewerkt? Het ligt in elk geval niet aan de sfeer hier. De campingeigenaar kent mijn naam nog, in de kroeg klinkt You’re back en de ritjes naar Inverness blijven fantastisch.
Het echte uitrusten begint pas (na zeer kalme overtocht met de catamaran van Pentland Ferries) op Orkney, waar ik mijn tent opzet in Deerness, in de oostpunt van het eiland Holm. Het heet een camping, maar die naam is het gelukkig eigenlijk niet waard. Het is een grasveld naast het dorpshuis. Na een telefoontje (waarvoor ik tien minuten moet terugrijden richting vliegveld, want gsm/draadloos internet doen het hier niet of zeer nauwelijks) komt beheerster me sleutel brengen tegen betaling van het kampeergeld van vijf pond (6,50 euro, inclusief stroom, een koopje!) per nacht. Met de sleutel verschaf ik mij toegang tot het invalidentoilet dat ook wasbakje en douche herbergt. En nog beter. Via de tussendeur kom ik met toestemming in het dorpshuis zelf, waar ik gebruik mag maken van de keuken.
Kampeerveld naast dorpshuis Deerness
Mijn buurman op camping Deerness
De zaterdag besteed aan een bezoek aan de Orkney Wine Company van de Nederlander Emile van Schayk. Eerder in de week heb ik hem al email gestuurd met de vraag of de Elderbery Borealis leverbaar is, het mooiste product dat hij volgens mij maakt. Dat vindt hij zelf overigens ook, want van alle vruchtenwijnen is dit de enige die zijn handtekening draagt. Gelukkig er is volop voorraad. Zijn dochter in het winkeltje herkent me nog van vorig jaar al als ik binnenstap: Ah, u komt vast voor de Elderbery Borealis. Ik roep mijn vader even.. Van Schayk laat me nog even nippen van de Borealis, met een stukje Orkney Smoked Cheese. Een geweldige combinatie en ik besluit ter plekke een stuk kaas te kopen. Die gaat overigens in een paar dagen op, dus ik moet terug…
Orkney smoked cheese van Dondalsons the butcher
De rest van de dag besteed aan ‘gewone’ boodschappen en een rit naar de bezichtigingswaardige restanten van Earls Palace en later naar de prachtige kustplek Yesnaby, met de nog zichtbare restanten van de verdediging tegen de Duitsers in de oorlog.
Het weer is vandaag zoals ik dat wel gewend ben in Scotland: zon, regen, wind, koud, maar soms ook warm.
En is Cannich een camping zoals elke camping, met uitzicht op caravans en tenten, hier sta ik in mijn uppie en omvat mijn view de heuvels, oude boerderijen, vrolijk rondspringende koeien, de zee, de wolken en af en toe een vliegtuig, omdat Deerness bij bepaalde windomstandigheden in de aanvliegroute ligt van Kirkwall airport. Nou ja, een paar vliegtuigen per dag hoor, zoveel stelt het nou ook weer niet voor…
Achterin de middag terug met de kranten op de camping. Muziek aan, glaasje Borealis en wat blokjes kaas. Een leuke avond kan zo simpel zijn.
Op zondag de kerkdienst bijgewoond in St. Magnus Cathedral, de prachtige historische kerk, hartje Kirkwall. Zusterkerk van mijn eigen kerk in Rotterdam. Voorganger is de Rev. Fraser Macnaughton, met een preek over het deel van Genesis met Hagar, Sara en Abraham. Boeiende preek, met uitstapje naar de islam. Het is de eerste zondag van de maand, dus avondmaal. Ik let op de verschillen in de liturgie. Zit er iets bij waar we in Rotterdam ook iets mee kunnen?
Prachtig lied in de dienst: Celebrate each difference
We cannot make an easy, safe distinction
all people are our neighbors, none denied.
The voice of all nation herd beside us:
all sisters, brothers, none we should deride
The ll between the peoples has been broken
In love of God divisons disappear
As seen in Christ, we recognize our neighbor
We greet unusual faces without fear
We mee with those paint in different picture,
who value God in words not yet our own
In dialogue we offer one another
a vision we could never find alone.
This God we seek is greater then each difference;
the source and ground of all variety,
the centre and the soul of all creation
erasing hate with love, to set us free
Magnus Cathedral
Na de dienst kopje thee gedronken in nabij gelegen uitspanning The Reel. Eigenlijk naar binnen vanwege nature calls, maar blijkt zeer leuke tent te zijn, waar ik vast nog eens terugkeer.
In de middag nog bezoek gebracht aan distilleerderij Highland Park. Ben ik eerder geweest, maar ik hoop er klein flesje HP Thor te bemachtigen. Die wilde ik enkele weken geleden tijdens whiskyfestival in Wageningen al proberen, maar toen ik aan het einde van de rondgang bij de kraam kwam, was die fles leeg. Helaas hier geen kleine flesjes, alleen het echte werk. Een fles kost 160 pond. Dat doe ik maar niet…
Vervolgens met drie (!) zondagskranten (The Observer, Scotland on Sunday en The Sunday Times) via zeer ruime omweg (vogelreservaat The Loons) naar de camping om die stapel kranten door te worstelen. Zonnig, maar te koud en te winderig om buiten te zitten. De avond in de auto genoten van jazzradioprogramma op BBC Scotland, met als gast in het programma, mijn favoriete Schotse crimewriter Ian Rankin (Inspector Rebus).
Merk nu dat de vermoeidheid zo goed als verdwenen is. Rust in mijn kop en ik kan ’s avonds lange tijd in auto radio luisteren zonder in slaap te vallen…
De laatste volle dag op Orkney (maandag) benut om Deerness en de rest van dit deel van Holm Head te ontdekken. Al die jaren hier gekampeerd, maar steeds naar andere delen van Orkney geweest. Prachtige wandeling met zicht op een sea arch The Gloup en daarna de restanten van een duizend jaar oude kapel, Brough of Deerness. Je kunt nog verder lopen naar Mull Head zelf, maar die tocht bewaar ik voor een volgend jaar.
Mull Head, Deerness, Orkney Mainland
Na reserveren van de overtocht naar vasteland voor dinsdagochtend 07.45 uur (half uur tevoren melden, dus teen 06.30 u bed uit!!! Ach, op een werkdag heb ik er dan al een half uur opzitten…), South Ronaldsay verkend, met als bijzondere attracties een badhuis of keuken uit de bronstijd. Er zijn restanten van een huis ontdekt, met een bak water in het midden en een oven, waarop stenen werden verhit, die vervolgens het water moeten hebben verwarmd. Maar met welk doel…? En dan is er de Tomb of the eagles, een macabere graftombe. Men gaat er aan de hand van de vondsten van uit dat een dode in de open lucht werd opgebaard en dat de eagles het lichaam kaal vraten, waarna alleen het skelet in een foetushouding begraven hoefde te worden in de tombe. Met een plank op wieltjes kun je je aan een touw naa
r binnen trekken door de malle toegang, om de tombe zelf te bewonderen. In het informatiecentrum zijn delen van skeletten te bewonderen, net als gereedschappen, sieraden en aardewerk potten en dergelijke die hier zijn gevonden. Hier ga ik nog wel eens heen.
Rest middag besteed aan bezoek aan de staande stenen van Ring of Brodgar, tanken en een pint op zonnig terras van The Reel, in het centrum van Kirkwall.
Ring of Brodgar
Vond het altijd al een prachtige route voor de auto, de Applecross weg, over Bealach na Ba, maar nu is het ook ‘officieel’ National Geografic vindt de vroegere veeroute van Loch Carron naar Applecross in Wester Ross met de haarspeldbochten, vergelijkbaar met de befaamde Route 66 Sunset Boulevard in de VS.
en de zijderoute in China. Heb deze week dinsdag weer gereden. Het was het slot van een lange dag, die om vijf uur in de ochtend begon. Na een paar mooie overwegend zonnige dagen op Orkney, hoorde ik bij het ontwaken de miezerregen al op het tentdoek. Nat inpakken dus. Wachten tot het droog wordt, is er niet bij. De ferry naar Gills vertrekt om 07.45 (half uur tevoren melden en nog half uur rijden erbij optellen) en de volgende gaat pas om twaalf uur. Alles keurig gepland: pillentijd, pot thee, pot koffie, brood smeren voor op de boot… Zet ik in keuken van het dorpshuis mijn spullen op het keukenblok, bedenk ik me dat ik brood ben vergeten mee te nemen uit de auto. Terugkerend met het brood, realiseer ik me dat ik de sleutel van het dorpshuis in de keuken heb achtergelaten. Al die jaren de sleutel braaf in broekzak gestopt en nu net die ene keer dat het zo ontiegelijk vroeg is niet… Toch maar beheerster Linda gebeld. Duizendmaal excuses gemaakt. Ze komt al snel en kan er de humor er gelukkig van inzien. Toch zal ik haar vanuit Gouda nog een mooie bedankkaart sturen.
Na wederom zeer kalme overtocht naar Scotland (Op Orkney beschouwt menigeen de eilandengroep niet als Schots Als Schotland onafhankelijk wordt van de UK, staat het nog lang niet vast dat Orkney [en ook Shetland?] meegaat. Misschien terug naar Noorwegen of Denemarken?
De lange rit naar Applecross dus. Geen andere reden voor dat gat (voor de kenners: de Platteweg in Reeuwijk is er een wereldstad bij…) dan de rit met de haarspeldbochten waarover nu dus ook NatGeo rept en de Applecross Inn. Voor mij een van de beste pubs in de UK: uitzicht over zee (de Inner Sound) naar Raasay en Skye en het eten. Versere vis kom je niet tegen. Op=op, niks uit de diepvries. Echt local catch en op kan snel zijn, want de vangst is natuurlijk ongewis en de vraag in de stampvolle pub is groot. Gelukkig voor mij houdt niet iedereen van kreeft o.d., dus … O ja, en op een paar miezerdruppels na is het droog en de zon schijnt, dus tent kan drogen en luchten voor ik ‘m inricht voor de komende twee nachten. Hoorde trouwens bij receptie dat het hier hele dag droog was en zelfs warm. Gasten klaagden vanochtend dat ze vroeg hun tent uitdreven door de warmte. Dat heb ik sinds ik met G. P. op camping Bught in Inverness stond, niet meer meegemaakt…
Vergeet ik helemaal te vertellen: op weg van Gills richting Inverness passeerde ik Tain, waar zich Glenmorangie bevindt, de distilleerderij van zoveel mooie whisky’s. uiteraard (weer) met een bezoek vereerd en uiteraard de aan het werk zijnde neef D. laten weten dat ik hier ben en gevraagd of hij het heel erg zou vinden als ik de rondleiding zou volgen. En hem uiteraard nog een keer gebeld om hem te laten weten dat bezoek is afgesloten met een 15 jaar oude La Santa…
Distilleerderij Glenmorangie
Ready to be filled
Goed, dus… zoals gezegd is een van de belangrijkste redenen voor mij om naar Applecross te gaan, het diner (barfood zo je wilt) in de Applecross Inn. Geen kreeft, waarop ik had gehoopt, maar wel een zeer goede visschotel en mijn favo dessert: Cranaghan (havermout, room, whisky, frambozen. En dan goed klaargemaakt, want ruim weet geleden had ik in Edinburgh een Cranaghan die er niet aan kon tippen…Een maaltijd hier weggespoeld (en vooraf maag schoongespoeld) met McEwans 80./- . En dan vanaf je eettafel het uitzicht op Raasay. Het is licht bewolkt, met af en toe stralen zonneschijn. De avond kan niet meer stuk.
View from Applecross
View from Applecross by night
Relatief heldere nieuwe dag (buiten, met mijn hoofd is niks mis), hoewel die vroeg begint, want het is warm in de tent. Ik lig mezelf in de weg. Om 06.45 uur al in het douchegebouw. Voordeel: geen wachtrij voor de twee herendouches op de drukke camping. Na het ritueel van thee, koffie, BBC Radio Scotland News en ontbijt, koers gezet naar de haarspeldbochten van de Applecross Road, om van bovenaf paar foto’s te maken. Morgen doe ik deze route weer als ik richting Skye ga, maar je weet maar nooit of je dan zulk prachtig uitzicht hebt.
Daarna wandelend koers gezet naar de zuidwestkant van het Applecrossgebied. Vanaf de pier van Toscaig goed zicht op Skye (Breakish) en de vlakbij gelegen Crowlin Islands. Stel je van het lopen niet teveel voor. Er is maar n pad en dat is geasfalteerd… Op terugreis afgeslagen naar Aird Dubh, een pier met mooie fotoplekken. En nog wel het mooiste van deze dag: in T-shirt buiten spelen. Het is bijna 20 graden en er staat nauwelijks wind! De vooruitzichten voor de komende dagen zijn ronduit slecht (hoewel ik niet precies doorheb waar de regengrens (en dan bedoel ik echte regen) ligt. Misschien valt het wel mee op Skye. En anders: het zal niet voor het eerst zijn dat ik op Skye ben en het met bakken uit de hemel komt… Zou wel fijn zijn als de tent droog opgezet kan worden. Daarna maakt het niet meer uit. Je hebt spullen, of je hebt ze niet. Maar zover is het nog niet. Vanavond fish and chips in de Applecross Inn (of Applecross Out, maar ik hopen. En uiteraard een pint (of twee) McEwan 80./- om dat alles weg te spoelen. Zo, en nu de kranten (The Scotsman en de Press and Journal) die, heb ik al gezien, uitvoerig aandacht besteden naar de mid air botsing van twee Tornado jachtvliegtuigen bij Moray Firth, afgelopen dinsdag. net na de tijd dat ik er ben langsreden. Omstandigheden: dikke mist (wat de reddingsoperatie zeer bemoeilijkte). Heb er zelf die dag (van Gills Bay naar het zuiden) langsgereden met mistlampen voor en achter, wat ik met mijn zwarte Mazda nog niet eerder heb gedaan. Laat ik het zo zeggen: ik heb de Moray Firth niet eens gezien…
Zo, pubtijd!
Galgemaal hier bestaat uit een krabsalade, met zalm en veel sla ( veel te veel naar mijn smaak…), maar van topkwaliteit. Gezeten op terras aan de Applecross Bay in de zon, is het leven zo slecht nog niet.
Puffinnest 