Categorie: Theater

Eindelijk dan toch weer in het café vanavond. Nou ja, een virtuele dan, via Zoom. Uit de inzendingen onder de 115 bezoekers is de naam van het etablissement Avondslok geworden.

Het café komt naar me toe vanuit Maastricht. De drank en de hapjes zijn midden in de week vanuit de Limburgse hoofdstad al thuisgebracht via de postbode. 

Nee, ik heb niet te diep in het glaasje gekeken. Het is de voorstelling Kroegverhalen door Toneelgroep Maastricht. 

,,In deze vervreemdende tijd van isolement en social-distancing wordt het verlangen naar collectieve ervaringen met de dag groter’’, zegt het gezelschap. ,,De beste plek voor een collectieve ervaring is het theater of het café. Die twee worden in Kroegverhalen gecombineerd.

,,De avond is feitelijk geen voorstelling, eerder een ontmoeting. Het concept is zo simpel als een gewone avond in de kroeg: er zijn mooie verhalen, lekkere hapjes en drankjes, er is goede muziek en de gelegenheid met elkaar te praten. Toneelgroep Maastricht (TM) hoopt met Kroegverhalen een beetje ontroering, verstrooiing en verbondenheid te brengen aan allen die dat op dit moment moeten missen.’’

De voorstelling is gebaseerd op Kronkels van journalist, schrijver en dichter Simon Carmiggelt (1913 – 1987), die sinds oktober 1946 een column had in dagblad Het Parool. Ik ken ze vooral van de uitzendingen op televisie. Als Kronkel (zijn pseudoniem) verhaalde hij wat hij hoorde en meemaakte in een Amsterdams café, of elders in de stad. 

De uur durende voorstelling van Toneelgroep Maastricht, met Michel Sluysmans in de rol van de verteller. Hij noemt Carmiggelt op de website van TM ‘de meester van het korte verhaal over de eenvoudige mens’. ,,Beter dan Carmiggelt’s kroegverhalen krijg je het niet.’’

Sluysmans doet geen poging Carmiggelt te imiteren. Het verteltempo ligt hoger. De zeven kroegverhalen die hij vertelt, gezeten aan de toog van Avondslok (de naam is gekozen uit de inzendingen via de chatfunctie van Zoom), zijn wel op dezelfde manier opgebouwd. Ze worden afgewisseld met wat muziek van het gelegenheids countryduo Polly en Bruce (actrice Sanne Samina Hanssen en muzikant Woody Veneman). 

Toneelgroep Maastricht maakt er geen eenrichtingsverkeer van. Via Zoom kunnen de toeschouwers ook elkaar zien in de gallery. Wel zijn tijdens de voorstelling de microfoons van de bezoekers op mute gezet. Wel mogen ze open als Sluysmans een paar mensen naar eigen kroegbelevenissen vraagt, of tijdens het meezingen met tussenlied The wild rover.

En ook na afloop. Na de voorstelling blijft Zoom aan staan en wie wil kan met de andere bezoekers napraten. Net zoals in een echt theater. alles opgeteld ben ik zeer te spreken over de voorstelling.

OK, er gaat niets boven echt schouwburgbezoek, maar het is veel en veel beter dan zomaar iets op tv bekijken. De interactie, het genieten van de vanuit Maastricht aangeleverde borrelbox, maken deze Kroegverhalen tot een zo volwaardig als mogelijke theateravond in coronatijd. Complimenten dus voor Toneelgroep Maastricht.

Hieronder een YouTube-filmpje ‘Achter de schermen’ bij Kroegverhalen. En daaronder een tv-aflevering van Kronkels door Simon Carmiggelt.

De Goudse Schouwburg heeft een aardig programma opgezet voor de tweede helft van dit jaar. Niet alles is mijn smaak, maar het aanbod is wel gevarieerd. En ik ben al blij dat met alle coronabeperkingen die er wel mee gepaard gaan, ik weer kan genieten van theatervoorstellingen.

Uit het programma heb ik de volgende voorstellingen gekozen, allemaal in december, dus nog ver weg.
Klik op de naam van de artiest om wat te weten te komen over de voorstelling.

03/12: Diederik van Vleuten, De aanbidding der Wijzen
17/12: Dolf Jansen, Oudejaars 2020
23/12: Youp van ’t Hek, Korrel Zout

En nu maar afwachten of mijn bestellingen worden gehonoreerd.

19/01 heb ik nog een inhaalvoorstelling. Het betreft de toneelvoorstelling van Het Volk, De bezoeking. Een van mijn favo gezelschappen. Ik probeer elke productie van ze te boeken.
Deze zou aanvankelijk in april gespeeld worden, maar door corona ging dat niet door. Kaartje is geldig gebleven. Dus deze voorstelling is al in the pocket.

[UPDATE] Al mijn gewenste voorstellingen zijn toegekend. Het wordt een mooie decembermaand.

Vorige keer in de kleine zaal van de Goudse Schouwburg, nu in de grote zaal: Othello. Een hedendaagse uitvoering van het beroemde werk van William Shakespeare door Het Nationale Theater. Een verhaal rond de zwarte antiheld Othello, nog steeds actueel: hoe gaat een witte wereld om met het succes van een zwarte man?  Othello speelt zich af tegen de achtergrond van de oorlogen tussen Venetië en het Ottomaanse Rijk in de zestiende eeuw.

Prachtig spel van Werner Kolf als generaal Othello (in dienst van de Senaat van Venetië) en de mooie Sallie Harmsen als zijn Desdemone (dochter van senator Brabantio).
En ook geweldig spel van Rick Paul van Milligen als vaanrig Jago die Othello haat, omdat die wel en hij geen generaal is geworden. Anderen te zien lijden is zijn grootste bevrediging. .

Simpel, maar doeltreffend decor, goed lichtwerk, het ook al overtuigende spel van de overige acteurs en mijn liefde voor Sheakespeaere maakten dat ik van de openingscene tot en met de zelfmoord van Othello meer dan geboeid heb genoten van deze voorstelling.

En ik was niet de enige. Kennelijk allemaal grote liefhebbers van Shakespeare in de bijna uitverkochte zaal. Van begin tot einde nauwelijks een kuchje gehoord. Ook heel fijn: geen pauze. Je wordt niet uit je aandacht voor het spel gehaald voor de koffie of een wijntje.

Vanmiddag een kijkje genomen achter de schermen van de Goudse Schouwburg. De techniekruimte, de orkestbak, kleedkamer, artiestenfoyer, podium, coulissen enzovoorts.

Heb dat één keer eerder gedaan, maar dat was meer dan een kwart eeuw geleden, tijdens de bouw. Toen was er nog gen toneeldoek, de lampen hingen er nog niet. Een kale boel.

De Goudse Schouwburg is mijn theater. Hier zie ik de meeste voorstellingen. Dan is het best eens leuk om te zien hoe hoog het decor de lucht in kan en hoe al die spotlights worden bediend.

Geleerd dat het theater (nog) niet kan overschakelen op de veel zuiniger led-lampen: die zijn niet dimbaar. En dat moet wel. Vindt de schouwburg zelf ook jammer. Er hangen een paar honderd lampen en een groot deel van het energieverbruik resulteert in warmte, maar een klein deel in licht. Ook gezien hoe live kan worden gemonitord of er niet teveel geluid wordt geproduceerd. In die techniekruimte is ook een mini-museumpje met oude apparatuur. Normaal niet toegankelijk voor het publiek, net als trouwens de andere ruimten achter de schermen.

Als kers op de taart op het podium de soundcheck meegemaakt van het Jazz Orchestra of the Concertgebouw, dat vanavond een concertje geeft in de grote zaal. Grappig om achter de muzikanten langs te lopen, al waren er maar een paar aan het oefenen. De foto boven dit verhaal heb ik van achter het orkest gemaakt.

Mooi om in de orkestbak aan een waslijntje programmaboekjes van decennia geleden te zien hangen, met daarin onder andere voorstellingen met Rita Reys, Toon Hermans en vele, vele anderen. Er is veel veranderd. Waren er vroeger zo’n 50 voorstellingen per jaar, nu het zesvoudige.

Als ik volgende maand weer naar de schouwburg ga voor een toneelvoorstelling (Othello, door Het Nationale Toneel) ga, kijk ik toch wat anders naar de toneelruimte en de decors.

HIeronder (in YoutTube) nog enkele foto’s van vanmiddag:

 

Een van de langste toneelvoorstellingen die ik heb bijgewoond in mijn leven in de Goudse Schouwburg. Gas, 4,5 uur (19.30 – bijna 00.00, inclusief twee pauzes), door toneelgroep Jan Vos.

Me geen seconde verveeld. Ook geen moment gehad dat de vermoeidheid toeslaat. Vanaf de openingsscene geboeid gekeken naar hoe zich de gasboringen in Groningen zich hebben ontvouwd.
Een maatschappelijk toneelstuk in drie delen (een marathon dus eigenlijk, of bingewatchen), waarbij elk deel een verschillende tijdsperiode verbeeldt. 1960, als iedereen denkt een graantje te kunnen meepikken van de komende boringen en dus aangekondigde rijkdommen, 1978 als het verzet klinkt (‘Groningen geen wingewest’) en 2014 als mensen naar de kloten gaan door de aardbevingen en de zeer stroperige (en dat is nog zacht uitgedrukt) van de afhandeling van de schade. Het laatste deel maakt de gaswinning ook in de voorstelling tot een nationale tragedie.

Het verhaal speelt zich af rond hotel Boelens. Een oud familiehotel in Hoogezand-Sappemeer waar ook gedurende de voorstelling de tijd heeft stilgestaan. Het verhaal wordt gespeeld door één naam die ik ken van veel andere (solo)voorstellingen die ik van hem heb bijgewoond: Helmert Woudenberg. In de eerste twee delen vind ik hem als de hotelier Andries Boelens wat op de achtergrond aanwezig. Pas in het laatste deel, waarin hij Bert de directeur van de NAM is, is hi in zijn element en merk ik toch wat een geweldige acteur hij is.

Twee spelers springen er uit voor mij vanavond Trudi Klever als Bette, de dochter van Andries Boelens en Reinout Bussemaker als Alfred Bergman, de geoloog/ingenieur die in het begin van het spel de Groningse gasbel in kaart brengt en later blijft terugkeren, vooral omdat hij Bette niet kan vergeten. Ze dragen voor mij het spel en ben ik vooral onder de indruk van hun rol in het slotstuk als ze bejaard zijn.

En dat het stuk zo fascinerend is en mij van begin tot eind in zijn greep houdt, komt niet in de laatste plaats door de geweldige tekst van schrijver Tjeerd Bischoff. En verder goede regie een bijzonder fraai en functioneel decor en passende muziek.
Kortom, een avondje uit om met heel veel genoegen op terug te kijken.

Eerste voorstelling voor mij dit seizoen in de Goudse Schouwburg: Drie zusters door Urban Myth. Het is het beroemde werk van Anton Tsjechov. Ken het en denk dat ik het al eens eerder in toneeluitvoering heb gezien.

Het verhaal zeer kort samengevat: drie zusters. Na te zijn opgegroeid in Moskou slijten zij en hun broer na het overlijden van hun ouders hun dagen in een duf provinciestadje. Wat ze willen is terug naar het volle leven van Moskou, maar ze zitten klem. Door een gebrek aan geld, aan een echtgenoot, aan doorzettingsvermogen.

Fraai gespeeld, dicht bij de oorspronkelijke tekst, al blijft het natuurlijk een Nederlandse vertaling. Simpel decor, maar het voldoet prima.
De wervende theatertekst meldt dat voor het eerst in Nederland de zusters worden gespeeld door actrices van kleur. Hierdoor krijgen de teksten een geheel nieuwe lading, als een beroemd schilderij in totaal andere kleuren. Nou, dat zal wel. Op mij komt geen diepere lading af. Gewoon acteurs die hun werk doen. Die meerwaarde, als het zo is bedoeld, komt op mij niet over.

Wat ik in het stuk wel als negatief ervaar is de snelheid waarmee sommige dialogen en monologen worden uitgesproken. Dat heb ik de spelers na afloop ook laten weten. Bij het zoeken in archief van mijn mediabedrijf verneem ik dat het staccato door bewerker en regisseur Koos Terpstra bewust in het spel is gebracht. Waarom dat gejaagde nodig is, ontgaat mij als toeschouwer volledig. Sterker nog, sommige delen zijn doodvermoeiend om te volgen.

Hoewel ik niet tegen een moderne uitvoering van een klassiek toneelstuk ben, had het vanavond van mij wel op een ouderwetse manier gebracht mogen worden.

Mijn schouwburgkeuze voor volgend seizoen in de Goudse Schouwburg zijn gehonoreerd. Kan nu al uitkijken naar de voorstellingen.

31/10: Drie Zusters (Tsjechov/Urban Myth) (toneel)
16/11: Eric Vloeimans + Licks & Brains (jazz)
18/12: Gas (toneel)
18/01: Scrum (Ierse folk)
03/03: Othello (toneel)
02/04: De bezoeking (Het Volk) (toneel)