Het rijke verleden van mijn kerk in Rotterdam levert steeds weer nieuwe informatie op voor mij. Dit keer een link met de ramp met de Titanic. Interessant, want zo heb ik de komende twee zaterdagen weer wat nieuws t vertellen tijdens Heilige Huisjes, de Rotterdamse ‘indikking’ van Open Monumentendag met uitsluitend gebedsbuizen.
Heb me al vaak afgevraagd wie die mevrouw Reuchlin is wier naam op een gevelsteen van ons kerkgebouw aan de Schiedamse Vest staat. Zij heeft de eerste steen gelegd op 13 november 1951 voor de nieuwbouw, nadat ons vorige gebouw aan het Vasteland dat zo’n 250 jaar dienst had gedaan bij het bombardement vrijwel volledig was verwoest.
Agatha Reuchlin – Elink Schuurman was gehuwd met jonkheer Johan George Reuchlin, wiens vader mede-oprichter was van wat later is gaan heten de Holland Amerika Lijn (HAL).
Titanic
Eind 1911 of begin 1912 werd hij uitgenodigd mee te varen (1e klasse!) op de eerste vaart met passagiers van de Titanic, om met eigen ogen te zien hoe de moderne passagiersschepen er uit zouden komen te zien.
Wel, iedereen kent het verhaal: die Titanic verging met man en muis (op een paar uitzonderingen na) toen het tijdens die eerste vaart op een groot ijsschots botste. Ook Reuchlin overleefde die beroemdste scheepsramp uit de scheepvaartgeschiedenis niet.
Van George Reuchlins band zelf met mijn kerk heb ik (nog) niets kunnen achterhalen. Zijn vrouw/weduwe was echter al verbonden aan de Schotse kerk sinds haar kinderjaren. Ze was, staat vast, lid van de zondagsschool.
Hart en ziel
Hoe hecht de band met de kerk nog was, bleek wel uit een brief van de toenmalige predikant Rev. Irwin Brown aan haar.
Een passage in het boek ‘Reuchlins reis’ (2023) dat ik in de bibliotheek in Gouda tegenkwam meldt dat hij al kort na de ramp haar voormalige klasgenoten van de zondagsschool op bezoek had gehad. Hij verzekerde haar dat ze haar van harte steunden. ‘Ik kan u verzekeren dat ze met hart en ziel met u meeleven.’
Er werden inzamelingsacties gehouden (‘Titanic Fonds’) voor de families van de slachtoffers of mogelijk alleen voor de familie Reuchlin, maar dit kan niet uit documenten die ik een paar weken geleden onder ogen kreeg, worden afgeleid. Er werd flink gedoneerd. Omgerekend naar nu, was een bijdrage van ruim 250 euro pp/gezin geen uitzondering.
De weduwe Reuchlin bleef kennelijk een band onderhouden (misschien ging ze zeker als weduwe ook wel hier ter kerke) met de Schotse kerk en werd ze in het najaar van 1951 gevraagd om de eerste steen te leggen voor de nieuwbouw van de kerk. Een van de foto’s daarvan staat hiernaast/-hierboven (afhankelijk van het platform waarop je dit leest).
Agatha Reuchlin overleed in 1960, bijna 50 jaar nadat haar man om het leven was gekomen bij de ramp met de Titanic. Dankzij de gevelsteen is zij voor altijd verbonden met mijn nog steeds bestaande en levendige kerk.
*Foto boven dit verhaal: © Willy Stöwer (1864 – 1931)
Puffinnest 